Atmosferische modellen

[English]

Downscaling van mesoschaal windvelden

Detailverwachtingen van het weer boven Nederland worden gebaseerd op het HIRLAM-11 atmosfeermodel. HIRLAM-11 is een zogeheten mesoschaal model, dat het weer beschrijft op een rekenrooster met een maaswijdte van ca. 11km.

Met name ten aanzien van het gedrag van de wind hebben diverse belangrijke afnemers van weersgegevens, zoals Rijkswaterstaat (kustverdediging), de luchtvaart en de duurzame energiesector, behoefte aan ruimtelijk meer gedetailleerde informatie. Daarom onderzoekt het KNMI hoeverre het mogelijk is om uit windvelden van mesoschaal weermodellen fijnschaliger wind af te leiden; de hiervoor gebruikte methode wordt downscaling of neerschaling genoemd.

Downscaling binnen het HYDRA project

De eerste pogingen tot downscaling van windinformatie zijn gedaan in het kader van het HYDRA project. Binnen HYDRA wordt gevraagd om aan de hand van windmetingen van een beperkt aantal klimatologische stations, die zich op land bevinden, aan te geven hoe het windklimaat zich gedraagt boven zee, langs de gehele Nederlandse kust. Dat wordt gedaan door de metingen van de landstations geografisch te interpoleren (of extrapoleren) naar de kustzone, met behulp van een fysisch model van de atmosferische grenslaag en met gedetailleerde topografische informatie uit GIS-bestanden. Meer details over de manier waarop dit gebeurt kunt u hier vinden.

Downscaling van modelvelden naar lokale windprognoses

De binnen HYDRA ontwikkelde downscaling methode kan ook worden ingezet om de windvelden van een weermodel als HIRLAM-11 te transformeren tot een fijnschaliger rooster. Voor Rijkswaterstaat heeft het KNMI een experimentele dowscaling module opgezet, waarmee zeer gedetailleerde windvelden worden bepaald voor de Zeeuwse wateren, het IJsselmeer en het gebied rond Schiphol, op een rooster met een maaswijdte van 1 km. De uitvoer van deze module wordt momenteel uitvoerig gevalideerd tegen beschikbare lokale windwaarnemingen. Meer gegevens daarover kunt u hier vinden. Voorbeelden van de windvelden gegenereerd door de downscaling module voor het Zeeuwse kustgebied vindt u hier. Tot dusverre blijken de met downscaling berekende fijnmazige windvelden op 10m hoogte een duidelijke meerwaarde te hebben boven de groffere windvelden van HIRLAM-11. De downscaling module levert naast windvelden aan het oppervlak (op 10m hoogte) ook informatie over het grenslaag gedrag van de wind, tot hoogtes van ca. 200m. In de loop van 2003 zal worden begonnen met validatie van deze grenslaag windprofielen tegen de (beperkt) beschikbare metingen.

Projecten   |   Medewerkers   |   Publicaties


Contact formulier